Skip navigation

Γιώργος Χ. Θεοχάρης, Από μνήμης, Μελάνι, 2010


Τέταρτη ποιητική συλλογή για τον Γιώργο Χ. Θεοχάρη (γ. 1951), που κατέθεσε πρόσφατα και την ιστορική του έρευνα για το Ολοκαύτωμα του Διστόμου (Σύγχρονη Έκφραση, 2010).

Δεν πρόκειται για την πρώτη επίσκεψή του στην επικράτεια της μνήμης. Είχε πραγματευτεί την «ευεργετική τυραννία» της, όπως ο ίδιος το διατυπώνει, και στην προηγούμενη συλλογή του, με τον εύγλωττο τίτλο Ενθύμιον (Καστανιώτη, 2004).

Το βιβλίο συναποτελούν δύο ενότητες: τα «μνημόσυνα» και τα «μνησιδωρήματα». Η ποιητική λειτουργία της μνήμης προσδιορίζεται εξαρχής: «βότσαλα μνήμης ρίχνουμε/ στον σιωπηλό βυθό/ του χρόνου». Επί ματαίω; Όχι. Είναι μια ταπεινή, αλλά και γενναία και αποφασισμένη αντίσταση στη λήθη.

Αριστοτεχνικός ο συνδυασμός των μορφών. Κάθε ποίημα βρίσκει τον τρόπο του με μια φυσικότητα που όμως δεν αποκρύπτει το, συνυφασμένο με την υπεύθυνη γραφή, υπόστρωμα της επίπονης επεξεργασίας.

Κατά κύριο λόγο πεζόμορφος, με ύφος όμως ποιητικών ιδιοτήτων, αντλεί από τον ποταμό της δημοτικής παράδοσης και αξιοποιεί στο έπακρο τη δύναμη των απλών καθημερινών εικόνων. Με την περιγραφική οξυδέρκεια του ανθρώπου που δεν έπαψε ποτέ να σκύβει σεβαστικά πάνω στα πράγματα και να τα αφουγκράζεται, διαχειρίζεται καταρχάς το προσωπικό παρελθόν.

Στοχαστικός, με πολυδιάστατη ευαισθησία, ανασύρει ονειρικές και μνημονικές εικόνες, ώστε να μιλήσει για την ασθένεια, τον θάνατο και την απώλεια, για το βίωμα της οδύνης, ακόμη και όταν εκείνο τρέφει τον αδηφάγο «Μινώταυρο της τέχνης».

Κυτταρικά εγγεγραμμένη και η επικοινωνία του με την ελληνική ποίηση στη διαχρονία της, το χέρι απλωμένο στους συνοδοιπόρους του (ιδιαίτερα στον «αδερφό» του Γιώργο Μαρκόπουλο), με το διακείμενό του βαθύ και ουσιώδες (όπως στο εξαιρετικό «Ο Τάσος Λειβαδίτης στον ύπνο μας συνεχίζει να λέει».)

«Ό,τι είδα θυμάμαι/ ή μήπως μεταλλάσσονται/ τα όνειρα σε μνήμη;», αναρωτιέται. Στη γεωγραφία της περιπλάνησης και της αποδημίας, στο προσκύνημα του τόπου και της Ιστορίας, στη μικροκλίμακα του σπαραγμού: «Τον θύτη ως θύμα,/ και το θύμα ως θύτη,/ θυμάμαι». Πώς αλλιώς;

Ποιήματα ως δοκιμή στη μνήμη, «ενέχυρα με τα οποία δανειζόμαστε ψιχία αιωνιότητας»· σαν να μην είναι μόνο ποιητής, ο Γιώργος Χ. Θεοχάρης, σαν να φορά τη στολή του μεταλλωρύχου και να διανοίγει υπόγειες σήραγγες, για να εξορύξει από μέσα τους πολύτιμη ποιητική ύλη.

[δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Διαβάζω, τεύχος 517, σελ. 56]
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: